به اعتقاد اهالی مدفونان در این بقعه عون بن علی و زید بن علی هستند که در نزد عام به صورت عینعلی و زینعلی تعریف شده است. همچنین در السنه مردم این امامزاده به «عینالی» مشهور هستند.

 به گزارش مساجد نیوز, به اعتقاد اهالی مدفونان در این بقعه عون بن علی و زید بن علی هستند که در نزد عام به صورت عینعلی و زینعلی تعریف شده است. همچنین در السنه مردم این امامزاده به «عینالی» مشهور هستند.
صاحب «روضات الجنان و جنات الجنان» می نویسد: «مرقد و مزار آن پیروان راه نبی و طالبان طریق ولی، عین و زین علی رحمهما الله تعالی بر بالای کوه سرخاب مشخص و معین است، تکیه ای است که جماعت درویشان از سلسله رفیعه حضرت شاه نورالدین نعمت الله ولی قدس الله تعالی سره در آنجا ساکنند و مدعی ایشان آنکه اینجا مزار دو پسر حضرت امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) است مسمیان به عون علی و زید علی و پس از آن نوشته که حضرت امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) را پانزده پسر بود و بعد از ذکر فرزندان آن حضرت از حضرت فاطمه زهرا (علیها السلام) و ام البنین.
بنت مسعود نوشته : «یحیی و عون از اسماء بنت عمیس بوجود آمدند، در روضه الشهدا مذکور است که عون نیز در کربلا شهید شد» و پس از شرح و ذکر نام زمان علی بن ابیطالب نوشته است: «و حضرت امیرالمؤمنین علی را از پنج پسر اولاد است. از امام حسن و امام حسین و محمد حنفیه و عباس شهید و عمر اطرف، کما ذکره فی تاریخ خلاصهالاخبار. به هر حال زید بن علی موجود نیست و عون در کربلا شهید شد، و الله اعلم لحقیقه‌الحال».
در اینکه عون از فرزندان حضرت علی (علیه السلام) است، حرفی نیست، چنانکه در کتب نوشته اند مثلا مولف «حبیب السیر» می نویسد: «یحیی و عون از اسماء در وجود آمدند» .
«صاحب ناسخ التواریخ» می نویسد: «پسر یازدهم امیرالمومنین (علیه السلام) یحیی است و مادر او اسماء بنت عمیس است پسر دوازهم امیرالمؤمنین (علیه السلام) یحیی است و مادر او نیز اسماء بنت عمیس است… ».
اما اینکه دو بقعه معروف به عون علی و زید علی مربوط به عون بن علی و زید بن علی باشد بحث است.
ملا حشری در «روضه اطهار» و طباطبائی در «اولاد الاطهار» کوشیده اند که این دو بقعه را از عون بن علی و زید بن علی از فرزندان علی (علیه السلام) بدانند. و طباطبائی پس از نقل قول ملا حشری می نویسد: «باید حضرت زید بن علی دو اسم داشته باشد یکی زید و دیگری یحیی یا اینکه اسماء بنت عمیس مادر زید بن علی نباشد؛ اما به اتفاق جمع کثیری از اصحاب تاریخ حضرت عون بن علی با برادر خود زید بن علی، با همراهی محمد بن حنفیه با سپاه اسامه با بیست و پنج هزار لشکر در مرتبه اول به شهر تبریز که در آن وقت مسمی به آذر آباد بود تشریف آوردند و بعد از جنگهای بسیار اسامه و حضرت عون بن علی با جمع به شهادت رسیدند. چون پادشاه تبریز در آن وقت، ماهان بن مهریار و آتش پرست بود محمد بن حنفیه اسامه بن فرقد را در بالای کوه سهند و حضرت عون بن علی را در بالای کوه سرخاب دفن کردند… » و بعد نوشته است: «اما زید علی که در مرتبه دوم با سپاه عبدالله بن عمر و محمد حنفیه به آذربایجان آمده بود در حوالی دهخوارقان در سر قلعه خرم آباد که آتشکده قدیم بود شهید شد، حضرت محمد حنفیه جسد او را بر بالای کوه سرخاب پیش مزار برادرش عون بن علی دفن فرمود».
ملا محمد امین حشری تبریزی بطور قطع و یقین آن دو مزار را از آن دو امامزاده دانسته و نوشته است: «در اینکه ایشان فرزندان بی واسطه حضرت شاه ولایت پناهنده، اصلاً شک و شبهه نیست و در کتب معبر مثل بحرالانساب و تواریخ سلف نسبت فرزندی ایشان بدان حضرت و شهادت و مدفن ایشان به تفصیل مسطور است. والده ماجده ایشان اسماءبنت عمیس است… ». بنابراین علی التحقیق در کتب معتبره انساب و تاریخ، عون به ایران نیامده و برای امام علی (علیه السلام) فرزندی به نام زید ثبت نشده است و «فرزندی که به نام عون بوده در صحرای کربلا با حضرت امام حسین (علیه السلام) به شهادت رسیده است».
مؤلف کتاب «نسب نامه امامزادگان» ایران معتقد است که حسن و زید ابنا احمد بن عبدالله بن القاسم بن اسحاق العرضی ابن عبدالله الجواد ابن جعفر الطیار ابن ابی طالب (علیه السلام) در این بقعه مدفون شده باشند. او احتمال می دهد که حسن، مکنی به ابوعون بوده؛ زیرا اسامی عون در خاندان جعفر الطیار به وفور یافت می شود.
علامه عبیدلی نسابه از متوفیان ۴۳۵ هجری قمری می نویسد: «نسل حسن بن احمد بن عبدالله در آذربایجان سکنی داشته اند او برادری به نام زید داشت». همین قول را دیگر علمای انساب من جمله علامه سید جعفر اعرجی و ابن عنبه و دیگران پذیرفته اند.
علامه نساب ابن طباطبا، پسر عموی امامزادگان حسن و زید را به حسین بن محمد بن عبدالله بن القاسم بن اسحاق العرضی از جمله واردین به آذربایجان ثبت و ضبط کرده است. که نشان از مهاجرت این خاندان به آذربایجان را دارد. متأسفانه تاریخ تولد و وفات وی بدرستی معلوم نیست؛ اما از آنجائیکه ابتدای مهاجرت خاندان طیاری به شهر قزوین از نیمه نخست قرن چهارم هجری به قزوین بوده و با وجود تعداد واسطه بین این دو امامزاده تا جعفر طیار معلوم می شود که وفات ایشان باید در ثلث آخر قرن چهارم هجری باشد.
خلاصه اثبات این موضوع که امامزاده عین علی و زین علی از فرزندان بلاواسطه حضرت امیرالمؤمنین (علیه السلام) است خیلی بعید است؛ ولی احتمالاً از نوادگان ائمه معصومین (علیهم السلام) باشند که همواره مورد احترام و تکریم مردم شریف تبریز می باشند که برای زیارت این بزرگان، خیل مشتاقان به فراز قله های کوه سرخاب راهی می شوند.
استان آذربایجان شرقی ـ شهرستان تبریز ـ شهر تبریز.

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد